منځنی ختیځ
3 د لوستلو دقیقې
د سعودي وليعهد محمد بن سلمان په قاهره کې د السیسي سره په لیدنه کې د سیمې د امنیت په اړه خبرې وکړې
دواړو مشرانو د باب المندب په تنګي او سره بحیره کې د سمندري تګ راتګ او بېړۍ چلوونې د ازادۍ او امنیت پر تامینولو ټینګار وکړ.
د سعودي وليعهد محمد بن سلمان په قاهره کې د السیسي سره په لیدنه کې د سیمې د امنیت په اړه خبرې وکړې
مصر - سعودي عربستان

د سعودي عربستان وليعهد محمد بن سلمان د منځني ختیځ په کچه د زیاتېدونکي تاوتریخوالي په ترڅ کې قاهرې ته د خپل سفر په ترڅ کې د مصر له ولسمشر عبدالفتاح السیسي سره وکتل.

د سعودي د رسمي خبري اژانس (SPA) له مخې، وليعهد بن سلمان د سه شنبې په ورځ وخته د مصر پلازمېنې قاهرې ته ورسېد او د قاهرې په نړیوال هوايي ډګر کې د السیسي له خوا یې تود هرکلی وشو.

د مصر د ولسمشرۍ دفتر ویلي چې دواړو مشرانو د خبرو اترو پر مهال د باب المندب په تنګي او سره بحیره کې د بېړۍ چلوونې د ازادۍ او امنیت پر ډاډمنولو ټینګار وکړ.

ولسمشرۍ زیاته کړې چې السیسي د خپل امنیت او ثبات د ساتلو لپاره د سعودي عربستان د اقداماتو او د یمن د بحران لپاره د هراړخیزې او تلپاتې سیاسي حل لارې موندلو د هڅو ملاتړ څرګند کړ.

تر دې وړاندې، مصر د هر ډول ګواښ پر وړاندې له سعودي عربستان سره خپله «بشپړه همبستګي او هر اړخیز ملاتړ» اعلان کړی و او ویلي یې و چې د دواړو هېوادونو ملي امنیت «یو له بل سره تړلی او نه جلا کېدونکی» دی.

د مصر د بهرنیو چارو وزارت دا اعلامیه پر سعودي خاوره د حوثیانو د بې پیلوټه الوتکو (ډرون) او توغندویو له بریدونو وروسته خپره شوې چې لږ تر لږه ۱۳ ملکیان په کې ټپيان شول 

وزارت وویل: «دا بریدونه د نړیوالو قوانینو د قواعدو او مقرراتو څرګند سرغړونه ده او د سیمه ییز ثبات او امنیت لپاره ښکاره ګواښ دی.»

دغه راز، مصر د حوثیانو بریدونه یو ځل بیا په «کلکه رد» کړل او خبرداری یې ورکړ چې د دغو بریدونو دوام به په سیمه کې تاوتریخوالی او شخړې نورې هم زیاتې کړي.

وزارت ټینګار وکړ: «د مصر او سعودي عربستان ملي امنیت یو له بل سره نښلول شوی، مدغم او نه جلا کېدونکی دی.»

د سعودي وليعهد اخري ځل د ۲۰۲۴ کال د اکټوبر په ۱۵مه له قاهرې لیدنه کړې وه، چې هلته یې له السیسي سره پر دوه اړخیزو اړیکو، سیمه ییزو او نړیوالو مسایلو خبرې کړې وې.

یمن له هغه وخته د جګړې په غېږ کې دی چې حوثیانو د ۲۰۱۴ کال په سپټمبر کې پلازمېنه صنعا او څو نور ولایتونه ونیول، چې له امله یې د سعودي په مشرۍ عربي ائتلاف د ۲۰۱۵ کال په مارچ کې د یمن د پیژندل شوي نړیوال حکومت په ملاتړ نظامي مداخله وکړه.

یمن د ۲۰۲۲ کال له اپریل راهیسې له نسبتاً آرامه فضا برخمن و.

خو حوثیان د روان کال له جولای میاشتې راهیسې، کله چې د یمن کورنۍ جګړه بیا تازه شوه، له سعودي ملاتړ لرونکو دولتي ځواکونو سره په نویو جګړو کې ښکېل شوي دي. دا وروسته له هغه وشول چې دغې ډلې پر ریاض سمندري بندیز ولګاوه او په سره بحیره کې یې د سعودي کښتیو په نښه کول پیل کړل.

دغې ډلې تېره اونۍ د یمن د سرې بحیرې ساحل او د باب المندب تنګي کنټرول ترلاسه کړ، چې دا سیمه د هرمز تنګي د بندېدو له امله – چې پر ایران د امریکا د پراخې جګړې له امله رامنځته شوی – خورا حیاتي شوې ده؛ دا برید د یمن دولتي ځواکونو ته یو لوی ګوزار ګڼل کېږي.

دغې ډلې د خامو تېلو د نړۍ د تر ټولو لوی صادرونکي هېواد، سعودي عربستان، د تېلو زیربناوې هم نښه کړې دي، چې له امله یې د تېلو بیې له ۱۰۰ ډالرو واوښتې.

 

وپلټۍ
د اسرائیلو رسنۍ: ولسمشر اردوغان تورکیه په منځني ختیځ کې پر یوه ننګونکي او اغېزمن فعال بدله کړې ده
حوثیانو په سعودي عربستان کې ير پوځي اډې د توغندیز او ډرون  بریدونو کولو ادعا کړې ده.
ټرمپ له ۲۵ کلونو وروسته د سېپټمبر ۱۱مې پیښه د ایران  له جګړې سره وتړله
پوټین د اوکراین خاوره کې د اروپايي پوځیانو احتمالي ځای پر ځای کول «له روسیې سره جګړه» وبلله.
په بلغاریا کې د وسلو پر ډیپو دویمه چاودنه وشوه. د شک ګوته روسیې ته نیول شوې.
له عراق څخه د سعودي عربستان د تیلو په یوې نللیکې د درون بریدونه شوي
حوثیانو سرې بحیرې مهمې جزیرې ونیولې او د باب المندب سیمه یې تر خپل کنټرول لاندې راوسته:دولتي سرچينې
د تورک دولتونو ترمنځ "ترکپول" جوړېږي
کالاس د فلسطین د غصب شوو ځمکو څخه پر اسرائیلي توکو د سوداګرۍ د بنديز ملاتړ وکړ
د الجزایر او اماراتو ترمنځه په اړیکو کې ترینګلتیا لا ژوره شوه
امریکا متحده ایالتونو پر حوثیانو د مخامخو بریدونو په اړه د سعودي عربستان غوښتنه رد کړه.
امریکایان دم ګړۍ د بهرنیو بریدونو پر پرتله "کورنی ترهګریزم" د هیواد لپاره  لوی خطر بولي
د پولنډ لومړي وزیر توسک اعلان وکړ چې د اوکراین او پولنډ پر سرحدي دروازې باندې ګواښ شنډ شو
ترامپ وايي؛ د منځمهالو ټاکنو له امله پر ایران "کامل" برید نه کوي
ترامپ د سپتمبر د ۱۱مې د پیښې د ۲۵مې کلیزې په یادغونډه کې ګډون کوي